Darters openhartig over mentale problemen, maar is het taboe écht verdwenen? ‘Het zijn toch allemaal een beetje egootjes’

Toen oud-topdarter Vincent van der Voort in 2002 voor het eerst aan het WK darten meedeed, bestond het modewoord burn-out nog niet, was de mentaliteit ‘gewoon gooien, niet zeuren’ leidend en was het bezoeken van de sportpsycholoog not done. Hoe anders is dat nu. “Steeds meer spelers maken er gebruik van.”

Van der Voort (50) kreeg ooit maar 75 pond na een overwinning. Hij moet er stiekem om lachen. Wereldkampioen Luke Littler won afgelopen WK namelijk maar liefst 1 miljoen (!) pond. Het verschil is bijna onvoorstelbaar en tegelijkertijd lachwekkend. De explosief gestegen prijzenpot heeft alles te maken met de razendsnelle ontwikkeling van het darten.

Megatalenten als de 19-jarige Littler en de Nederlandse Gian van Veen (23) zijn financieel onafhankelijk en hoeven niet meer te werken naast hun sport. De populariteit groeit, dartbond PDC promoot de sport in verre oorden en de aandacht voor de van oorsprong kroegsport groeit met de week. Hoewel die ontwikkelingen de sport verder brengen, is er ook een keerzijde.

Zorgen over mentale problemen

De zorgen over het mentale welzijn van darters groeit. Naast geldproblemen en de druk van het afbetalen van de hypotheek, komen boosdoeners als de druk van media, reacties op sociale media, hoge verwachtingen en het elke week moeten presteren om de hoek kijken.

Daarnaast hebben veel darters geen coach, zijn ze vaak alleen van huis en zitten ze eenzaam op een hotelkamer in het buitenland. Als je dan ook nog eens in een sportief mindere periode zit, kom je sneller in een negatieve spiraal terecht. Dat er in Engeland nog sportpsychologen rondlopen met vrije dagen, is bijna niet voor te stellen als je alle mentale uitdagingen op een rij zet.

Open over psychische klachten

Van der Voort stopte eind 2025 met darten. The Dutch Destroyer zag de druk de afgelopen jaren steeds meer toenemen, onder andere door de komst van sociale media. Volgens de darter uit Purmerend was het in zijn beginjaren ‘not done’ om over mentale problemen te praten. “Dat was een heel andere tijd. Je moest gewoon spelen. Een psycholoog had je helemaal niet nodig. Door de jaren heen is dat veranderd en is het bespreekbaarder geworden.”

Vincent van der Voort op het WK. Foto: REX by Shutterstock

Ook de voormalig kwartfinalist van de World Matchplay kreeg in zijn carrière te maken met een forse mentale opdoffer. Zijn zus werd ernstig ziek en overleed in 2024. Van der Voort besloot begin 2025 daarom een lange pauze in te lassen. “Ik had niet verwacht dat dat zo’n impact zou hebben. Iedereen maakt natuurlijk wel ellende mee in z’n leven, maar dit kon ik moeilijk een plekje geven. Ze had drie jonge kinderen en een man die ze achterliet…”

---

Topdarters openhartig over mentale problemen

Van der Voort is zeker niet de enige darter die de afgelopen jaren openhartig over mentale problemen sprak. Dartlegende Raymond van Barneveld (59) worstelt al jaren met negatieve gedachten en probeerde van alles om beter in z’n vel te zitten: psychiaters, psychologen, acupuncturisten, masseurs, haptonomen, goeroes, magnetiseurs, hypnotiseurs en paragnosten. Volgens Barney zonder effect. ‘Je kan maar beter een domme darter zijn, want die denken niet te veel na’, vertelt hij in zijn biografie.

Ook toppers als Luke Humphries, Stephan Bunting, Nathan Aspinall en Rob Cross vertelden over hun interne worstelingen. Zo noemde Aspinall darten op het afgelopen WK de ‘meeste mentaal veeleisende sport ter wereld’ en werd Bunting emotioneel nadat hij online bakken shit over zich heen kreeg. De Engelsman kreeg ik in het verleden hulp van een psycholoog en hypnotiseur. Cross voelde zich juist schuldig omdat hij er weinig over praatte. ‘Nu weet ik: als je problemen hebt, moet je dat uitspreken’, zei hij daarover.

---

Door alle ontboezemingen van topdarters durft Van der Voort te stellen dat het taboe helemaal verdwenen is. “Ik heb niet het idee dat dat nog een ding is. Met een psycholoog praat je niet alleen maar over je gevoelens en dat je ergens van moet huilen, maar ook over hoe je in de wedstrijd staat, hoe je anders kan denken en hoe je omgaat met tegenslagen.”

Niet iedereen staat open voor hulp

Hoewel steeds meer spelers hun hart luchten en gebruikmaken van mentale hulp, staat niet iedereen er zo in. Zo is Michael van Gerwen er totaal geen fan van. ‘Je moet het uiteindelijk toch zelf doen’, zegt de drievoudig wereldkampioen. “Je moet er de persoonlijkheid voor hebben en ervoor openstaan. Ze zijn ervan overtuigd dat ze het zelf kunnen en niemand nodig hebben. Het zijn toch allemaal een beetje egootjes”, zegt Van der Voort.

Michael van Gerwen. Foto: DeFodi

De houding van Mighty Mike baart Linda Duffy zorgen. De voormalig nummer 1 van de wereld bij de vrouwen is tegenwoordig sportpsycholoog en deed onderzoek naar de psychologische verschillen tussen vrouwelijke en mannelijke darters. Zo kwam ze erachter dat de dominantie van mannen in de sport onder andere komt doordat zij zich beter kunnen focussen op individuele taken. Hoewel er genoeg hulpmiddelen zijn om mentaal beter in je vel te zitten, denkt de Britse dat veel darters niet openstaan voor hulp.

“De meerderheid gelooft er niet in. Michael Smith (oud-wereldkampioen red.) zei laatst in een interview dat hij nooit iemand om hulp zou vragen. Dat is de onverzettelijke mentaliteit waar veel spelers tegenaan lopen. Ze voelen daarom niet de behoefte om naar professionals te gaan”, zegt de onderzoekster.

PDPA

Van dartbond PDC hoeven darters weinig te verwachten: het commerciële bedrijf is de promotor van het darten en geen echte sportbond, zoals de FIFA in het voetbal. Volgens Duffy is er daarom een belangrijke rol weggelegd voor de spelersbelangenbehartiger Professional Darts Players Association (PDPA). “Spelers dragen twee procent van hun prijzengeld af aan de organisatie (in totaal bijna een half miljoen pond, red). Met dat geld kunnen ze veel meer doen om spelers mentaal te ondersteunen.”

---

Darters verdienen geld voor de ranking

De ranglijst van de PDC is gebaseerd op het prijzengeld dat darters in de afgelopen twee jaar hebben verdiend. Hoe meer geld een darter wint, hoe hoger de plek op de ranking. In totaal is er in 2026 zo’n 21 miljoen pond te verdienen. Dat komt neer op ongeveer 24 miljoen euro.

Elke darter die met zijn prestaties een geldbedrag wint, of dat nou 1250 pond is of een miljoen, draagt twee procent af aan de PDPA. Een snel rekensommetje leert ons dat de organisatie in een jaar dik 400.000 pond krijgt. Met dat geld kunnen sessies met sportpsychologen bijvoorbeeld betaald worden.

---

De PDPA besteedt volgens bestuurslid Jacques Nieuwlaat al meer dan tien jaar aandacht aan het onderwerp, onder meer via psychologen, crisisopvang en seminars met ervaringsdeskundigen. “Je bent op zoek naar spelers die mentale problemen erkennen, gebruikmaken van hulp en vervolgens open zijn over het traject dat ze hebben doorlopen. Die stap hebben we inmiddels gemaakt”, doelt hij op de openhartige darters.

Mastercaller Jacques Nieuwlaat. Foto: DeFodi

“De sport an sich heeft dit probleem al heel snel gesignaleerd, dus de vroege aandacht hieraan zal ongetwijfeld geholpen hebben. Bovendien is het een individuele sport en draag je niet de druk van de groep om dingen binnenskamers te houden. Toch blijft er altijd een deel dat het lastig vindt om er open over te praten. Het grootste taboe zit ‘m in het erkennen van klachten voor jezelf. Daarom moeten we er dus continue aandacht aan blijven besteden”, besluit The Human Calculator.